ไตรกลีเซอไรด์สูง
ล.ต.ต.นพ.นริศ เจนวิริยะ

        คุณผู้อ่านส่วนมากคงคุ้นเคยกับเรื่องไขมันในเลือดมาบ้างแล้วไม่มากก็น้อย ส่วนมากคงจะคุ้นเคยกับโคเลสเตอรอล ซึ่งมีผลต่อการตีบตันของหลอดเลือดแดงในร่างกาย แต่ยังมีไขมันในเลือดอีกตัวหนึ่งคือ “ไตรกลีเซอไรด์” ที่มีผลเสียต่อสุขภาพของหลอดเลือดแดงเช่นกันถ้าระดับของมันในเลือดสูง

        
ไตรกลีเซอไรด์คล้ายโคเลสเตอรอลที่สามารถทำให้เกิดโรคหัวใจและหลอดเลือดได้โดยตัวมันเอง จากงานวิจัยพบว่าแม้โคเลสเตอรอลในเลือดจะมีระดับปกติ แต่ถ้าไตรกลีเซอไรด์สูงจะสามารถทำให้เกิดโรคได้คือ เพิ่มความเสี่ยงในการเป็นเบาหวานชนิด 2 โรคหัวใจและหลอดเลือด โรคอัมพฤกษ์ อัมพาต นอกจากนี้ถ้าระดับไตรกลีเซอไรด์สูงมากจะเพิ่มความเสียงของโรคตับอ่อนอักเสบซึ่งถ้าเป็นรุนแรงอาจจะทำให้ตายได้
ในทางเคมี ไตรกลีเซอไรด์ เป็นสารประกอบที่มีกรดไขมัน 3 โมเลกุล ซึ่งถูกทำให้เป็นเกลือเอสเตอร์ ที่เรียกว่า กลีเซอรอล ไตรกลีเซอไรด์เป็นไขมันที่เป็นกลางสังเคราะห์มาจากคาร์โบไฮเดรตแล้วเอาไปเก็บไว้ในเซลล์ไขมัน เมื่อเซลล์ไขมันถูกย่อย มันจะปล่อยกรดไขมันออกมาสู่กระแสเลือด

          ถ้าคุณมีระดับไตรกลีเซอไรด์ในเลือดสูงคุณควรจะเปลี่ยนวิถีชีวิตการกินอยู่ให้ดีขึ้น เช่น ลดละเลิกอาหารบางอย่างร่วมกับการออกกำลังกาย

         
เมื่อเรากินอาหารเข้าไปมากกว่าที่ร่างกายจะใช้ได้หมด อาหารนั้นจะถูกเปลี่ยนไปเป็นไตรกลีเซอไรด์แล้วถูกเก็บไว้ในเซลล์ไขมัน ระดับไตรกลีเซอไรด์ที่สูงมีผลเสียต่อสุขภาพ คนที่มีความเสียงต่อไตรกลีเซอไรด์สูง ได้แก่

          เมื่อเรากินอาหารเข้าไปมากกว่าที่ร่างกายจะใช้ได้หมด อาหารนั้นจะถูกเปลี่ยนไปเป็นไตรกลีเซอไรด์แล้วถูกเก็บไว้ในเซลล์ไขมัน ระดับไตรกลีเซอไรด์ที่สูงมีผลเสียต่อสุขภาพ คนที่มีความเสียงต่อไตรกลีเซอไรด์สูง ได้แก่
         * คนอ้วน ความอ้วนสามารถทำให้ระดับไตรกลีเซอไรด์สูงได้
         * ดื่มแอลกอฮอล์ สารตัวนี้ทำให้ตับผลิตไตรกลีเซอไรด์มากขึ้น และลดการกำจัดไขมันจากเลือด ทำให้ระดับไขมันในเลือดสูงในคนดื่มเหล้าเป็นนิจศีล
         * กินอาหารมากเกินความต้องการของร่างกาย โดยเฉพาะของหวานที่มีน้ำตาลมาก น้ำตาลส่วนเกินจะถูกเปลี่ยนไปเป็นไตรกลีเซอไรด์
         * อายุมาก คนที่อายุมากขึ้นจะมีระดับไตรกลีเซอไรด์สูงขึ้นด้วย
         * ยาบางตัวทำให้ระดับไตรกลีเซอไรด์เพิ่มสูงขึ้น เช่น ยาขับปัสสาวะ ไธอาไซด์ (thiazide diuretics) การให้ฮอร์โมนรักษาโรค ยาคุมกำเนิดบางตัวทำให้ระดับไตรกลีเซอไรด์สูงขึ้นด้วยเช่นกัน
         * พันธุกรรม คนที่มีญาติที่มีโรคหัวใจ มีระดับไตรกลีเซอไรด์ในเลือดสูง มีสิทธิ์ที่จะเป็นโรคนั้นด้วยเนื่องจากพันธุกรรมที่ถ่ายทอดกันมาในสายเลือด
         * จากโรคบางชนิดทำให้ระดับไตรกลีเซอไรด์สูงได้ ได้แก่ เบาหวานชนิดที่ 2 ต่อมไทรอยด์ทำงานน้อย โรคตับ และโรคไต
          ดังนั้นเราจะรู้ว่าระดับไตรกลีเซอไรด์ในเลือดสูงได้จากการเจาะเลือดตรวจหลังจาก อดอาหารหลังเที่ยงคืนมาแล้ว ส่วนมากเจาะหาร่วมกับไขมันตัวอื่นคือ โคเลสเตอรอล 3 ตัว (total cholesterol, HDL, LDL)           รายงานที่ว่าระดับไตรกลีเซอไรด์สูงหรือไม่สูงหมายความว่าคุณมีความเสี่ยงต่อโรคหัวใจ ขาดเลือดสูงหรือไม่สูงด้วย
          * ความเสี่ยงสูงมาก ระดับ 500 (หรือมากกว่า) มิลลิกรัมต่อเดซิลิตร
          * ความเสี่ยงสูง 200-499 มิลลิกรัมต่อเดซิลิตร
          * ความเสี่ยงค่อนข้างสูง 150-199 มิลลิกรัมต่อเดซิลิตร
          * ความเสี่ยงปกติ 149 (หรือน้อยกว่า) มิลลิกรัมต่อเดซิลิตร (ระดับต่ำกว่า 100 ดีที่สุด)



         เมื่อไตรกลีเซอไรด์สูงรักษาได้ไหม
เมื่อระดับไตรกลีเซอไรด์ที่สูงสามารถทำให้ลดลงได้ด้วยการควบคุมอาหาร คือลดการกินไขมัน น้ำตาล และแอลกอฮอล์ การลดการกินของหวาน เช่น คุกกี้ น้ำอัดลม ในบางคนสามารถทำให้ระดับไตรกลีเซอไรด์ลดลงได้เป็นอย่างมาก การลดน้ำหนักและออกกำลังกายวันละ 30 นาทีก็สามารถลดระดับไตรกลีเซอไรด์ในเลือดได้
การกินอาหารประเภทปลาซึ่งมีกรดไขมันโอเมก้า 3 มาก เช่น ปลาทูนา เทราท์ ซาลมอน แฮริง แทนการกินเนื้ออย่างอื่น สามารถทำให้ระดับไตรกลีเซอไรด์ลดลงได้ นักวิจัยค้นพบว่ากรดไขมันโอเมก้า 3 จากน้ำมันปลามีฤทธิ์ช่วยลดระดับไตรกลีเซอไรด์ และเพิ่มระดับ HDL (โคเลสเตอรอลตัวดี) ซึ่งทำให้ลดความเสี่ยงต่อโรคหัวใจขาดเลือดและอัมพาต อัมพฤกษ์ได้
         ถ้าการปรับเปลี่ยนอาหารและการออกกำลังกายดังกล่าว ไม่ทำให้ระดับไตรกลีเซอไรด์ของคุณลดลงก็ควรจะพึ่งยาจากแพทย์ เช่น ยาประเภท fibrates , niacin หรือ statins มีผลต่อการลดไตรกลีเซอไรด์ แต่การกินยาอย่างนี้นาน ๆ ก็เป็นภาระมากจึงควรปรับเปลี่ยนวิถีชีวิตความเป็
นอยู่มากกว่า

     


   




For comments and suggestions about this site, contact the Webmaster
Copyright©2014 TIMS (Thailand) Ltd., All rights reserved.